Trong thực tế, việc thế chấp nhà, đất thường do chính chủ sở hữu thực hiện. Tuy nhiên, nhiều người thắc mắc rằng nếu không có tài sản thì có thể “mượn Sổ đỏ” của người khác để thế chấp vay tiền hay không? Hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.
>>> Xem thêm: Trường hợp sau khi tranh chấp đất đai có làm được dịch vụ sổ đỏ nhanh không?
Thế chấp nhà, đất là gì?
Theo khoản 1 Điều 317 Bộ luật Dân sự 2015, thế chấp tài sản là việc một bên sử dụng tài sản thuộc quyền sở hữu của mình để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ mà không chuyển giao tài sản đó cho bên nhận thế chấp.
Căn cứ Điều 105 và Điều 115 Bộ luật Dân sự 2015, nhà ở và quyền sử dụng đất được xác định là tài sản và quyền tài sản, do đó có thể dùng làm tài sản bảo đảm nếu đáp ứng đủ điều kiện theo quy định.
Như vậy, thế chấp nhà, đất thực chất là một hình thức thế chấp tài sản trong giao dịch dân sự.
Một số lưu ý về tài sản thế chấp
Theo quy định tại Điều 318 Bộ luật Dân sự 2015:
– Nếu thế chấp toàn bộ tài sản (bất động sản hoặc động sản) có kèm theo vật phụ thì vật phụ cũng thuộc phạm vi tài sản thế chấp, trừ khi các bên có thỏa thuận khác.

– Trường hợp chỉ thế chấp một phần tài sản thì các vật phụ gắn liền với phần tài sản đó vẫn được tính vào tài sản thế chấp, nếu không có thỏa thuận khác.
– Khi thế chấp quyền sử dụng đất mà tài sản gắn liền với đất thuộc quyền sở hữu của bên thế chấp thì tài sản đó cũng được coi là tài sản bảo đảm, trừ khi có thỏa thuận riêng.
>>> Xem thêm: Đâu là văn phòng công chứng gần nhất tại Hà Nội hỗ trợ công chứng nhà đất nhanh?
Có được mượn Sổ đỏ của người khác để thế chấp không?
Việc thế chấp quyền sử dụng đất hoặc nhà ở là một giao dịch dân sự, vì vậy hợp đồng thế chấp chỉ có hiệu lực khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo Điều 117 Bộ luật Dân sự 2015, bao gồm:
– Chủ thể tham gia có năng lực pháp luật và năng lực hành vi dân sự phù hợp;
– Việc tham gia giao dịch là hoàn toàn tự nguyện;
– Nội dung và mục đích của giao dịch không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội;
– Hình thức giao dịch phù hợp quy định pháp luật (nếu pháp luật yêu cầu).

Bên cạnh đó, theo khoản 2 Điều 161 Luật Nhà ở 2023, người tham gia thế chấp phải đáp ứng điều kiện về chủ thể theo quy định của pháp luật dân sự.
Từ các quy định trên, có thể hiểu rằng việc “mượn Sổ đỏ” để thế chấp thực chất không phải là hành vi độc lập mà thường diễn ra dưới hai hình thức sau:
– Trường hợp 1: Chủ sở hữu nhà, đất (người đứng tên trên Sổ đỏ) trực tiếp ký hợp đồng thế chấp với ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng. Sau khi vay được tiền, người này có thể cho người khác vay lại theo thỏa thuận riêng.
– Trường hợp 2: Người “mượn Sổ đỏ” đứng ra ký hợp đồng thế chấp nhưng phải có văn bản ủy quyền hợp pháp từ chủ sở hữu nhà, đất. Khi đó, người này chỉ thực hiện giao dịch thay mặt cho chủ sở hữu.
>>> Xem thêm: Công chứng văn bản chấm dứt hợp đồng mua bán nhà đất được thực hiện thế nào?
Lưu ý khi thế chấp nhà, đất để vay tiền
Theo Điều 299 Bộ luật Dân sự 2015, tài sản thế chấp có thể bị xử lý trong các trường hợp:
- Đến hạn thực hiện nghĩa vụ nhưng bên vay không trả hoặc trả không đúng;
- Nghĩa vụ phải thực hiện trước hạn do vi phạm thỏa thuận hoặc theo quy định pháp luật;
- Các trường hợp khác theo thỏa thuận hoặc quy định của luật.
Về phương thức xử lý tài sản, các bên có thể thỏa thuận như:
- Bán đấu giá tài sản;
- Bên nhận thế chấp tự bán tài sản;
- Nhận chính tài sản để thay thế nghĩa vụ trả nợ;
- Hoặc phương thức khác theo thỏa thuận.
Nếu không có thỏa thuận, tài sản thường sẽ được đưa ra bán đấu giá theo quy định.
Trên thực tế, nếu người “nhờ” thế chấp không thực hiện nghĩa vụ trả nợ, thì người đứng tên Sổ đỏ vẫn phải chịu trách nhiệm thanh toán khoản vay. Nếu không trả được, tài sản thế chấp có thể bị xử lý (thường là phát mại, bán đấu giá).
Kết luận
Việc “mượn Sổ đỏ” để thế chấp vay tiền là cách gọi phổ biến trong đời sống, nhưng về bản chất pháp lý, chỉ có hai trường hợp được pháp luật công nhận:
- Chủ sở hữu trực tiếp thế chấp tài sản của mình để vay tiền;
- Người khác thực hiện thế chấp trên cơ sở được ủy quyền hợp pháp.
Do đó, khi thực hiện các giao dịch liên quan, các bên cần cân nhắc kỹ rủi ro và tuân thủ đúng quy định pháp luật để tránh tranh chấp phát sinh.
>>> Có thể bạn quan tâm: Thủ tục công chứng hợp đồng mua bán nhà chung cư được thực hiện qua mấy bước?
Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Có được mượn Sổ đỏ của người khác để thế chấp vay tiền không?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:
>>> Trường hợp sau khi tranh chấp đất đai có làm được dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh không?
>>> Các văn phòng công chứng tại quận Ba Đình có công chứng ngoài giờ hành chính không?
>>> Di chúc không công chứng có hiệu lực pháp lý hay không? Thủ tục làm sổ đỏ thừa kế nhanh chóng hàng đầu Hà Nội.
>>> Danh sách các văn phòng công chứng gần nhất làm việc cả thứ 7 và chủ nhật tại thành phố Hà Nội.
>>> Đất hành lang giao thông có được cấp Sổ đỏ và bồi thường?
