Công ty phá sản nhưng chưa chốt sổ BHXH, phải làm sao?

Người lao động có được tự chốt sổ BHXH không?

Căn cứ điểm a khoản 3 Điều 48 Bộ luật Lao động năm 2019, khi hợp đồng lao động chấm dứt, người sử dụng lao động phải hoàn tất thủ tục xác nhận thời gian tham gia BHXH, bảo hiểm thất nghiệp và trả lại sổ cùng các giấy tờ bản chính khác đã giữ của người lao động.

Ngoài ra, khoản 5 Điều 21 Luật BHXH năm 2014 cũng quy định về trách nhiệm phối hợp xác nhận quá trình đóng BHXH của người sử dụng lao động như sau:

“5. Phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội trả sổ bảo hiểm xã hội cho người lao động, xác nhận thời gian đóng bảo hiểm xã hội khi người lao động chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc thôi việc theo quy định của pháp luật.”

Như vậy, việc thực hiện thủ tục chốt sổ BHXH thuộc trách nhiệm của người sử dụng lao động, đồng thời cần có sự phối hợp với cơ quan BHXH.

Vì thế, sau khi nghỉ việc, người lao động không thể tự mình đến cơ quan BHXH để thực hiện thủ tục chốt sổ. Thay vào đó, người lao động cần liên hệ với công ty cũ và yêu cầu doanh nghiệp hoàn tất việc xác nhận thời gian đóng BHXH theo quy định.

Trường hợp không thực hiện việc chốt sổ BHXH cho người lao động, doanh nghiệp có thể bị phạt hành chính từ 02 – 40 triệu đồng. Mức phạt cụ thể phụ thuộc vào số lượng người lao động bị vi phạm (theo khoản 1 Điều 6 và khoản 2 Điều 12 Nghị định 12/2022/NĐ-CP).

Công ty phá sản nhưng chưa chốt sổ BHXH, phải làm sao?

Theo quy định nêu trên, trách nhiệm chốt sổ BHXH thuộc về người sử dụng lao động, người lao động không thể tự thực hiện thủ tục này. Tuy nhiên, trên thực tế, nếu doanh nghiệp cũ đã phá sản thì người lao động phải làm thế nào để được xác nhận thời gian đóng BHXH?

Trước tiên, việc doanh nghiệp không thực hiện chốt sổ BHXH khi chấm dứt hợp đồng lao động là hành vi vi phạm quy định pháp luật, đồng thời ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động.

Vì vậy, người lao động có quyền thực hiện thủ tục khiếu nại để yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết và bảo vệ quyền lợi của mình.

Cụ thể, theo Điều 119 Luật Bảo hiểm xã hội, khi doanh nghiệp đã phá sản, không còn tồn tại nhưng chưa thực hiện chốt sổ BHXH, người lao động có thể gửi khiếu nại trực tiếp đến cơ quan quản lý nhà nước về lao động cấp huyện để được giải quyết.

Theo đó, người lao động có thể liên hệ Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội tại địa phương nơi doanh nghiệp cũ đặt trụ sở để đề nghị hỗ trợ giải quyết vấn đề này.

Sau khi tiếp nhận yêu cầu, Phòng Lao động – Thương binh và Xã hội sẽ tiến hành kiểm tra, xác minh thông tin và phối hợp với cơ quan BHXH để thực hiện việc xác nhận thời gian đóng BHXH cho người lao động.

Đối với trường hợp doanh nghiệp đã phá sản nhưng vẫn còn nợ tiền đóng bảo hiểm, việc xác nhận sổ BHXH được thực hiện theo khoản 1 Điều 46 Quyết định 595/QĐ-BHXH, được sửa đổi bởi Quyết định 505/QĐ-BHXH như sau:

“1.2. Đối với đơn vị nợ tiền đóng BHXH, BHTN, BHTNLĐ, BNN, nếu người lao động đủ điều kiện hưởng BHXH hoặc chấm dứt HĐLĐ, HĐLV thì đơn vị có trách nhiệm đóng đủ BHXH, BHTN, BHTNLĐ, BNN, bao gồm cả tiền lãi chậm đóng theo quy định, cơ quan BHXH xác nhận sổ BHXH để kịp thời giải quyết chế độ BHXH, BHTN cho người lao động.

Trường hợp đơn vị chưa đóng đủ thì xác nhận sổ BHXH đến thời điểm đã đóng BHXH, BHTN, BHTNLĐ, BNN. Sau khi thu hồi được số tiền đơn vị còn nợ thì xác nhận bổ sung trên sổ BHXH.”

Căn cứ quy định trên, nếu doanh nghiệp cũ chưa đóng đầy đủ các khoản bảo hiểm thì cơ quan BHXH sẽ xác nhận quá trình tham gia BHXH của người lao động đến thời điểm doanh nghiệp đã thực hiện đóng tiền.

Khi cơ quan BHXH thu hồi được khoản tiền bảo hiểm còn nợ từ doanh nghiệp, thời gian đóng BHXH tương ứng sẽ tiếp tục được xác nhận bổ sung vào sổ BHXH của người lao động.

>>> Xem thêm: Dịch vụ làm sổ đỏ nhanh chóng, uy tín nhất Hà Nội ở đâu? Nên làm sổ đỏ ở văn phòng luật sư hay văn phòng công chứng?