Những lý do ly hôn đơn phương được Tòa án chấp nhận theo quy định pháp luật
Hiện nay, số lượng các vụ ly hôn có xu hướng gia tăng, trong đó không ít trường hợp xuất phát từ các nguyên nhân như ngoại tình, bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ chồng. Vậy trong những trường hợp nào, Tòa án sẽ chấp nhận yêu cầu ly hôn đơn phương?
Theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, ly hôn được thực hiện theo hai hình thức gồm: ly hôn thuận tình và ly hôn theo yêu cầu của một bên (ly hôn đơn phương). Đối với ly hôn đơn phương, pháp luật chỉ cho phép Tòa án giải quyết khi có những căn cứ cụ thể được luật định.
1. Vợ hoặc chồng của người bị tuyên bố mất tích yêu cầu ly hôn
Pháp luật hôn nhân và gia đình cho phép ly hôn trong trường hợp một bên vợ hoặc chồng đã bị Tòa án tuyên bố mất tích. Nội dung này được ghi nhận tại khoản 2 Điều 68 Bộ luật Dân sự năm 2015, theo đó: nếu vợ hoặc chồng của người mất tích có yêu cầu ly hôn thì Tòa án sẽ giải quyết theo quy định của pháp luật.
Như vậy, khi có quyết định tuyên bố mất tích của Tòa án, người còn lại hoàn toàn có quyền nộp đơn yêu cầu ly hôn và yêu cầu này sẽ được Tòa án xem xét, chấp nhận.
2. Vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình
Bạo lực gia đình là một trong những căn cứ quan trọng để Tòa án chấp nhận yêu cầu ly hôn đơn phương. Theo Luật Phòng, chống bạo lực gia đình, bạo lực gia đình được hiểu là hành vi cố ý của thành viên gia đình gây tổn hại hoặc có khả năng gây tổn hại đến thể chất, tinh thần hoặc kinh tế của thành viên khác.
Các hành vi được xem là bạo lực gia đình bao gồm nhưng không giới hạn ở:
Đánh đập, hành hạ, ngược đãi hoặc xâm hại đến sức khỏe, tính mạng;
Lăng mạ, xúc phạm danh dự, nhân phẩm;
Cô lập, gây áp lực tâm lý thường xuyên dẫn đến hậu quả nghiêm trọng;
Ngăn cản việc thực hiện quyền, nghĩa vụ giữa các thành viên trong gia đình;
Cưỡng ép quan hệ tình dục;
Cưỡng ép kết hôn, ly hôn hoặc cản trở hôn nhân tự nguyện;
Chiếm đoạt, hủy hoại tài sản riêng hoặc tài sản chung;
Ép buộc lao động quá sức, kiểm soát thu nhập nhằm tạo sự phụ thuộc tài chính;
Buộc thành viên gia đình ra khỏi nơi ở trái pháp luật.
Khi tồn tại một hoặc nhiều hành vi nêu trên, vợ hoặc chồng có thể đơn phương yêu cầu ly hôn. Để tăng khả năng được Tòa án chấp nhận, người yêu cầu nên thu thập các tài liệu, chứng cứ chứng minh như: hình ảnh, video, ghi âm; hồ sơ điều trị tại bệnh viện; biên bản xử phạt, biên bản hòa giải liên quan đến hành vi bạo lực gia đình.
3. Vi phạm nghiêm trọng quyền và nghĩa vụ của vợ, chồng
Một căn cứ khác để Tòa án giải quyết ly hôn đơn phương là trường hợp vợ hoặc chồng vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ hôn nhân, khiến quan hệ vợ chồng rơi vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể duy trì và mục đích hôn nhân không đạt được.
>>> Xem thêm: Danh sách các văn phòng công chứng làm việc cả thứ 7 và chủ nhật tại Hà Nội.
Theo Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, vợ chồng có nghĩa vụ yêu thương, chung thủy, tôn trọng, quan tâm, chăm sóc và giúp đỡ nhau; bình đẳng về quyền, nghĩa vụ; tôn trọng danh dự, nhân phẩm, quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhau.
Khái niệm tình trạng hôn nhân trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài và mục đích hôn nhân không đạt được được hướng dẫn cụ thể tại Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP, bao gồm các trường hợp như:
Vợ chồng không còn tình cảm, sống ly thân, bỏ mặc nhau;
Có hành vi ngoại tình;
Thường xuyên xúc phạm, gây tổn hại về tinh thần hoặc sức khỏe cho nhau;
Không bình đẳng về quyền và nghĩa vụ; không tôn trọng tự do tín ngưỡng, tôn giáo; không tạo điều kiện cho nhau phát triển.
Trước đó, Nghị quyết 02/2000/NQ-HĐTP cũng từng hướng dẫn rằng tình trạng hôn nhân được coi là trầm trọng khi vợ chồng không còn quan tâm, chăm sóc nhau, có hành vi ngược đãi hoặc không chung thủy, và các hành vi này đã được gia đình, cơ quan, tổ chức nhắc nhở, hòa giải nhiều lần nhưng không có kết quả.
Đời sống chung được xác định là không thể kéo dài khi các hành vi vi phạm nêu trên vẫn tiếp diễn dù đã được hòa giải. Mục đích hôn nhân không đạt được khi quan hệ vợ chồng không còn bảo đảm các giá trị cơ bản như tình nghĩa, bình đẳng, tôn trọng và hỗ trợ lẫn nhau.
Kết luận
Tóm lại, Tòa án sẽ chấp nhận giải quyết ly hôn đơn phương khi có căn cứ chứng minh thuộc một trong các trường hợp: một bên bị tuyên bố mất tích; có hành vi bạo lực gia đình; hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ vợ chồng khiến hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, không thể duy trì. Đây là những căn cứ pháp lý quan trọng để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người yêu cầu ly hôn.
Như vậy, trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Những lý do ly hôn đơn phương được Tòa án chấp nhận theo quy định pháp luật“. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
