Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệuMua đất viết tay là hình thức giao dịch nhà đất khá phổ biến trước đây, đặc biệt tại các khu vực nông thôn hoặc khi người mua muốn tiết kiệm chi phí công chứng. Tuy nhiên, nhiều người sau khi giao dịch lại băn khoăn liệu mua đất viết tay có được cấp sổ đỏ hay không và thủ tục pháp lý phải thực hiện như thế nào. Việc hiểu rõ quy định pháp luật về vấn đề này giúp người dân hạn chế rủi ro và đảm bảo quyền lợi khi thực hiện giao dịch đất đai.
>>> Xem thêm: Những lưu ý quan trọng khi chọn sang tên sổ đỏ uy tín.
I. Khái niệm và đặc điểm của mua đất viết tay
1. Khái niệm mua đất viết tay
Mua đất viết tay là việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa các bên thông qua giấy tờ tự lập, không có công chứng hoặc chứng thực của cơ quan có thẩm quyền.
Thông thường giấy viết tay chỉ ghi nhận các nội dung cơ bản như:
-
Thông tin bên bán và bên mua
-
Thửa đất chuyển nhượng
-
Giá chuyển nhượng
-
Thời điểm giao tiền và bàn giao đất
Hình thức này thường phát sinh do các bên muốn giao dịch nhanh hoặc chưa thực hiện đầy đủ thủ tục pháp lý theo quy định.
2. Đặc điểm pháp lý của giao dịch đất viết tay
Theo quy định của pháp luật đất đai, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được công chứng hoặc chứng thực thì mới có giá trị pháp lý đầy đủ.
Căn cứ Điều 167 Luật Đất đai 2013 quy định:
Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được công chứng hoặc chứng thực, trừ một số trường hợp kinh doanh bất động sản theo quy định của pháp luật.
Vì vậy, giao dịch đất chỉ lập giấy tay thường tiềm ẩn nhiều rủi ro về pháp lý.
>>> Xem thêm: Khi nào cần chứng thực bản sao và hồ sơ cần chuẩn bị là gì?
II. Quy định pháp luật về việc mua đất viết tay
1. Điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất
Theo Điều 188 Luật Đất đai 2013, người sử dụng đất chỉ được chuyển nhượng khi đáp ứng đủ các điều kiện sau:
-
Có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
-
Đất không có tranh chấp
-
Quyền sử dụng đất không bị kê biên để bảo đảm thi hành án
-
Đất còn thời hạn sử dụng
Ngoài ra, việc chuyển nhượng phải được đăng ký tại cơ quan đăng ký đất đai để có hiệu lực pháp lý.
2. Hình thức hợp đồng chuyển nhượng
Điều 167 Luật Đất đai 2013 quy định rõ:
Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được công chứng tại tổ chức hành nghề công chứng hoặc chứng thực tại UBND cấp có thẩm quyền.
Do đó, nếu chỉ mua đất viết tay mà không thực hiện công chứng hoặc chứng thực thì về nguyên tắc giao dịch chưa đủ điều kiện để sang tên sổ đỏ.
III. Mua đất viết tay có được làm sổ đỏ không?
1. Trường hợp được xem xét cấp sổ đỏ
Trong một số trường hợp, việc mua đất viết tay vẫn có thể được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nếu đáp ứng các điều kiện nhất định.
Theo quy định tại Nghị định 43/2014/NĐ-CP (được sửa đổi bổ sung), người đang sử dụng đất có giấy tờ chuyển nhượng bằng giấy tay trước ngày 01/7/2014 và đất không có tranh chấp có thể được xem xét cấp sổ đỏ.
Các điều kiện thường bao gồm:
-
Đất đã được sử dụng ổn định, lâu dài
-
Không có tranh chấp
-
Phù hợp quy hoạch sử dụng đất
-
Có giấy tờ chuyển nhượng hoặc giấy tờ chứng minh quá trình sử dụng đất
2. Trường hợp khó làm sổ đỏ
Việc mua đất viết tay sau thời điểm pháp luật yêu cầu bắt buộc công chứng thường gặp nhiều khó khăn khi xin cấp sổ đỏ.
Các rủi ro có thể xảy ra như:
-
Không xác định được chủ sử dụng đất hợp pháp
-
Đất đang tranh chấp hoặc thuộc quy hoạch
-
Không có hồ sơ pháp lý đầy đủ
Trong trường hợp này, người mua có thể phải làm thủ tục khởi kiện hoặc yêu cầu bên bán thực hiện lại hợp đồng công chứng.
>>> Xem thêm: Cách kiểm tra sổ đỏ giả bằng mắt thường có chính xác không?
IV. Thủ tục hợp thức hóa mua đất viết tay
1. Thực hiện lại hợp đồng chuyển nhượng
Cách an toàn nhất là hai bên lập lại hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và thực hiện công chứng theo đúng quy định pháp luật.
Sau khi công chứng, người mua sẽ tiến hành thủ tục đăng ký sang tên tại văn phòng đăng ký đất đai.
2. Hồ sơ xin cấp sổ đỏ
Thông thường hồ sơ gồm:
-
Đơn đăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
-
Giấy tờ chuyển nhượng đất (nếu có)
-
Giấy tờ chứng minh việc sử dụng đất ổn định
-
Giấy tờ nhân thân của người sử dụng đất
Cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét hồ sơ và thực hiện thủ tục cấp sổ đỏ nếu đủ điều kiện.
V. Ví dụ minh họa thực tế
Năm 2010, ông A mua một mảnh đất tại địa phương thông qua giấy viết tay với chủ đất là ông B. Sau khi mua, ông A sử dụng đất ổn định, xây nhà và không phát sinh tranh chấp.
Đến năm 2023, ông A làm thủ tục xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Do việc chuyển nhượng diễn ra trước ngày 01/7/2014 và có giấy tờ mua bán, chính quyền địa phương xác nhận đất sử dụng ổn định nên ông A được xem xét cấp sổ đỏ theo quy định pháp luật.
Trường hợp này cho thấy việc mua đất viết tay vẫn có thể được hợp thức hóa nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý.
>>> Thủ tục sổ đỏ khó? Đã có dịch vụ lo.
>>> Những thay đổi quan trọng về thuế và bảo hiểm xã hội đối với hộ kinh doanh.
Kết luận
Mua đất viết tay là hình thức giao dịch tiềm ẩn nhiều rủi ro do không đáp ứng đầy đủ yêu cầu về hình thức hợp đồng theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, trong một số trường hợp nhất định, người sử dụng đất vẫn có thể được xem xét cấp sổ đỏ nếu việc chuyển nhượng diễn ra trước thời điểm pháp luật siết chặt quy định và đất được sử dụng ổn định, không tranh chấp.
Để đảm bảo quyền lợi và tránh các tranh chấp phát sinh, người dân khi giao dịch đất đai nên thực hiện hợp đồng chuyển nhượng có công chứng hoặc chứng thực và đăng ký sang tên theo đúng quy định pháp luật. Điều này giúp bảo đảm tính pháp lý của giao dịch và thuận lợi trong quá trình cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012 (có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội) dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com