Giá bồi thường, giải phóng mặt bằng luôn là vấn đề được người dân đặc biệt quan tâm khi Nhà nước tiến hành thu hồi đất. Vậy trong trường hợp mức đền bù chưa thỏa đáng, người dân có quyền từ chối bàn giao đất hay không? Hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.
>>> Xem thêm: Nhận thừa kế đất cần giấy tờ gì? Có cần phải công chứng thừa kế không?
1. Có bắt buộc phải giao lại đất khi bị thu hồi không?
Không bàn giao đất có thể bị cưỡng chế thu hồi
Nhà nước có quyền thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh (theo Điều 78 Luật Đất đai 2024) hoặc để phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng (theo Điều 79 Luật Đất đai 2024).
Sau khi cơ quan có thẩm quyền đã thực hiện đầy đủ trình tự, thủ tục thu hồi đất theo quy định mà người sử dụng đất không chấp hành việc bàn giao đất cho đơn vị thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng thì sẽ bị cưỡng chế thu hồi.
Quy định này được nêu rõ tại điểm b khoản 7 Điều 87 Luật Đất đai 2024. Theo đó, chính quyền địa phương sẽ tiến hành vận động, thuyết phục người có đất bị thu hồi trong thời hạn 10 ngày. Nếu hết thời hạn này mà người dân vẫn không thực hiện bàn giao đất thì Chủ tịch UBND cấp huyện sẽ ban hành quyết định cưỡng chế và tổ chức thực hiện cưỡng chế theo quy định pháp luật.
Như vậy, người dân khi bị thu hồi đất không có quyền từ chối giao đất mà chỉ có thể tham gia ý kiến đối với phương án bồi thường.
Theo khoản 2 Điều 91 Luật Đất đai 2024, người bị thu hồi đất có thể lựa chọn hình thức bồi thường bằng tiền, bằng đất hoặc bằng nhà ở. Tuy nhiên, nếu nhận tiền thì mức giá bồi thường cụ thể do UBND có thẩm quyền quyết định.
Không được tự thỏa thuận giá bồi thường
Từ các quy định trên có thể thấy, khi Nhà nước thu hồi đất, người sử dụng đất không có quyền tự thỏa thuận mức giá bồi thường mà chỉ được góp ý đối với phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.
Giá bồi thường được xác định theo giá đất cụ thể do Nhà nước quyết định, trên cơ sở thu thập thông tin về thửa đất, giá đất thị trường và dữ liệu đất đai, đồng thời áp dụng phương pháp định giá phù hợp.

>>> Xem ngay: Văn phòng công chứng thứ 7, chủ nhật hỗ trợ công chứng, chứng thực và cung cấp dịch vụ sổ đỏ tại Hà Nội
Do đó, dù cho người dân cảm thấy mức đền bù chưa hợp lý thì vẫn phải chấp hành việc bàn giao đất. Trường hợp có căn cứ cho rằng việc thu hồi hoặc bồi thường không đúng quy định, người dân có thể thực hiện quyền khiếu nại hoặc khởi kiện hành chính để bảo vệ quyền lợi của mình.
2. Điều kiện và thủ tục cưỡng chế thu hồi đất
2.1. Điều kiện để thực hiện cưỡng chế
Theo khoản 2 Điều 89 Luật Đất đai 2024, việc cưỡng chế thu hồi đất chỉ được tiến hành khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
- Quyết định thu hồi đất đã có hiệu lực thi hành nhưng người có đất bị thu hồi vẫn không chấp hành, dù đã được vận động, thuyết phục;
- Quyết định cưỡng chế đã được niêm yết công khai tại trụ sở UBND cấp xã và nơi sinh hoạt chung của khu dân cư;
- Quyết định cưỡng chế đã có hiệu lực pháp luật;
- Người bị cưỡng chế đã nhận được quyết định cưỡng chế hoặc đã được lập biên bản trong trường hợp từ chối nhận hoặc vắng mặt.
2.2. Thẩm quyền ban hành quyết định cưỡng chế
Theo khoản 3 Điều 89 Luật Đất đai 2024, Chủ tịch UBND cấp huyện nơi có đất bị thu hồi là người có thẩm quyền ban hành và tổ chức thực hiện quyết định cưỡng chế.
2.3. Trình tự, thủ tục cưỡng chế thu hồi đất
Căn cứ khoản 4 Điều 89 Luật Đất đai 2024, việc cưỡng chế được thực hiện theo các bước sau:
– Bước 1: Chủ tịch UBND cấp huyện ban hành quyết định thành lập Ban thực hiện cưỡng chế thu hồi đất.
– Bước 2: Ban này tiến hành vận động, đối thoại với người bị cưỡng chế.
- Nếu người dân đồng ý bàn giao đất thì lập biên bản và thực hiện bàn giao trong thời hạn tối đa 30 ngày.
- Nếu vẫn không chấp hành thì tiến hành cưỡng chế theo quy định.
– Bước 3: Tổ chức cưỡng chế
Ban cưỡng chế có quyền yêu cầu người bị cưỡng chế và những người liên quan rời khỏi khu đất, tự di chuyển tài sản ra ngoài. Nếu không thực hiện, lực lượng cưỡng chế sẽ tiến hành di dời người và tài sản khỏi khu vực.
Trong trường hợp người dân không nhận lại tài sản, Ban cưỡng chế sẽ lập biên bản và tổ chức bảo quản theo quy định. Đồng thời, việc cưỡng chế phải có sự giám sát của đại diện Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp huyện.
Như vậy, theo quy định hiện hành, khi Nhà nước đã ban hành quyết định thu hồi đất đúng trình tự thì người dân bắt buộc phải bàn giao đất, kể cả khi chưa đồng ý với mức bồi thường. Nếu không chấp hành sẽ bị cưỡng chế theo quy định pháp luật.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng trong trường hợp doanh nghiệp thực hiện dự án thông qua việc nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất từ người dân thì khi đó các bên hoàn toàn có quyền thỏa thuận về giá chuyển nhượng hoặc giá thuê đất theo cơ chế dân sự.
>>> Xem thêm: Có thể tra cứu lịch làm việc của văn phòng công chứng gần nhất tại Hà Nội tại đâu?
Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Đền bù không thỏa đáng, người dân có được quyền không bàn giao đất?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:
>>> Công chứng văn bản chấm dứt hợp đồng mua bán nhà đất được thực hiện thế nào?
>>> Thủ tục làm sổ đỏ lần đầu năm 2026: Giấy tờ, chi phí bao nhiêu?
>>> Địa chỉ văn phòng dịch thuật đa ngôn ngữ lấy ngay tại Hà Nội.
>>> Khi công chứng hợp đồng uỷ quyền sang tên sổ đỏ cần mang theo tài liệu gì?
>>> Tố cáo hành vi vu khống như thế nào và bị xử phạt ra sao?
